✅ مرور اجمالی فرآیند تشخیص تا قطعیت مالیات؛ از اظهارنامه تا مراجع اعتراض
🔷 ۱. تسلیم اظهارنامه اظهارنامه در مهلت قانونی تسلیم میشود و مبنای رسیدگی مالیاتی قرار میگیرد.
🔷 ۲. صدور و ابلاغ برگ تشخیص اداره امور مالیاتی پس از رسیدگی، در صورت وجود اختلاف، برگ تشخیص را صادر و ابلاغ میکند.
🔷 ۳. قبولی و مختومه شدن پرونده اگر مؤدی ظرف ۳۰ روز برگ تشخیص را بپذیرد، مالیات را پرداخت/ترتیب پرداخت دهد یا اختلاف را طبق ماده ۲۳۸ رفع کند، پرونده از حیث درآمد مشمول مالیات مختومه میشود. در صورت عدم اعتراض در مهلت مقرر نیز مالیات قطعی خواهد شد.
🔷 ۴. اعتراض به برگ تشخیص؛ ماده ۲۳۸ مؤدی حداکثر ۳۰ روز از تاریخ ابلاغ فرصت دارد با ارائه اسناد و مدارک، درخواست رسیدگی مجدد کند.
🔷 ۵. رسیدگی مجدد؛ حداکثر ۴۵ روز مسئول/مسئولان مربوط باید حداکثر ظرف ۴۵ روز از ثبت درخواست به اعتراض رسیدگی کنند؛ نتیجه میتواند رد تشخیص، تعدیل یا ارجاع اختلاف به هیأت حل اختلاف مالیاتی باشد.
🔷 ۶. توافق در ماده ۲۳۸ در صورت پذیرش تعدیل توسط مؤدی، درآمد مشمول مالیات تعدیلشده قطعی میشود؛ در غیر این صورت، اختلاف باقیمانده به هیأت حل اختلاف مالیاتی ارجاع خواهد شد.
🔷 ۷. هیأت حل اختلاف مالیاتی بدوی در صورت باقیماندن اختلاف، پرونده در هیأت حل اختلاف مالیاتی رسیدگی و رأی صادر میشود. ماده ۲۴۴، هیأت حل اختلاف را مرجع رسیدگی به اختلافات مالیاتی تعیین کرده است.
🔷 ۸. اعتراض به رأی بدوی؛ ۲۰ روز رأی هیأت بدوی، در صورت اعتراض کتبی مؤدی یا مأموران مالیاتی ظرف ۲۰ روز از تاریخ ابلاغ، قابل طرح در هیأت حل اختلاف مالیاتی تجدیدنظر است.
🔷 ۹. شورای عالی مالیاتی؛ ماده ۲۵۱ پس از رأی قطعی هیأت تجدیدنظر، مؤدی یا دادستان انتظامی مالیاتی میتوانند ظرف ۲ ماه از تاریخ ابلاغ، به استناد عدم رعایت قوانین و مقررات یا نقص رسیدگی، از شورای عالی مالیاتی درخواست تجدید رسیدگی کنند.
🔷 ۱۰. دیوان عدالت اداری آرای مراجع مالیاتی، در موارد قابل اعتراض، مطابق مقررات دیوان عدالت اداری قابل شکایت است. در خصوص رأی هیأت موضوع ماده ۲۵۱ مکرر، مهلت شکایت برای مقیم ایران ۳ ماه و برای مقیم خارج از کشور ۶ ماه از تاریخ ابلاغ است.
🔷 ۱۱. هیأت موضوع ماده ۲۵۱ مکرر در مورد مالیات قطعی که در مرجع دیگری قابل طرح نباشد و مؤدی آن را غیرعادلانه بداند و با ارائه مدارک و دلایل کافی درخواست تجدید رسیدگی کند، امکان طرح موضوع طبق ماده ۲۵۱ مکرر وجود دارد؛ رأی هیأت به اکثریت آرا قطعی و لازمالاجراست.
⚠️ نکته مهم: ماده ۲۵۱ مکرر یک مرحله عادی و الزامی بعد از شورای عالی مالیاتی نیست؛ بلکه مرجع فوقالعاده با شرایط خاص قانونی است.
🔴 خلاصه مسیر: اظهارنامه ← برگ تشخیص ← اعتراض ۳۰ روزه ← رسیدگی ماده ۲۳۸ (حداکثر ۴۵ روز) ← توافق یا هیأت بدوی ← اعتراض ۲۰ روزه ← هیأت تجدیدنظر ← شورای عالی مالیاتی (۲ ماه) ← مراجع قضایی/ماده ۲۵۱ مکرر حسب مورد